Qlobal enerji bazarlarında yeni həftə kəskin qiymət artımı ilə başlayıb. Neftin qiymətində baş verən son yüksəlişlər investorların diqqətini yenidən bu sahəyə yönəldib. Xüsusilə Yaxın Şərqdə artan gərginlik fonunda qiymətlər qısa müddətdə əhəmiyyətli dərəcədə bahalaşıb.
Son məlumatlara əsasən, ABŞ-ın WTI markalı nefti NYMEX birjasında may fyuçersləri üzrə 1,71% və ya 1,70 dollar artaraq 101,34 dollar səviyyəsinə yüksəlib. Eyni zamanda, Brent markalı neftin ICE birjasında ticarət olunan may fyuçersləri daha sürətli artım nümayiş etdirərək 2,65% və ya 2,98 dollar bahalaşıb və 115,55 dollar səviyyəsinə çatıb.
Bazar dinamikası və əsas göstəricilər
Neft bazarında baş verən dəyişikliklər əsasən aşağıdakı göstəricilərlə xarakterizə olunur:
- WTI nefti – 101,34 dollar (+1,71%)
- Brent nefti – 115,55 dollar (+2,65%)
- Ötən həftə Brent-in bağlanış qiyməti – təxminən 105 dollar
Göründüyü kimi, Brent markalı neft qısa müddətdə 10 dollara yaxın bahalaşaraq yeni rekord səviyyəyə yaxınlaşır. Bu artım bazarda təklif və risk faktorlarının dəyişməsi ilə izah olunur.
Qiymət artımının əsas səbəbləri
Analitiklər hesab edir ki, qiymətlərin yüksəlməsində əsas rol oynayan amillərdən biri Yaxın Şərq regionunda gərginliyin artmasıdır. Xüsusilə Hörmüz boğazı ətrafında mümkün risklər bazar iştirakçılarını narahat edir.
Bu bölgə qlobal enerji təchizatında strateji əhəmiyyət daşıyır. Dünya üzrə neft daşımalarının böyük hissəsi məhz bu dar su yolu vasitəsilə həyata keçirilir. Buna görə də hər hansı təhlükə və ya məhdudiyyət ehtimalı qiymətlərin dərhal artmasına səbəb olur.
Bazar iştirakçıları mümkün ssenariləri qiymətləndirərək əvvəlcədən mövqe tutmağa çalışır. Bu isə fyuçers bazarında aktivliyi artırır və qiymətlərin daha da yüksəlməsinə təkan verir.
Hazırkı vəziyyət göstərir ki, geosiyasi risklər neft bazarında əsas istiqamətləndirici amillərdən biri olaraq qalır. Yaxın günlərdə regiondakı vəziyyətin necə inkişaf edəcəyi qiymətlərin növbəti hərəkət istiqamətini müəyyən edəcək.
