Prezident İlham Əliyevin IV Şuşa Qlobal Media Forumunda səsləndirdiyi fikirlər Azərbaycan ilə Avropa Şurası Parlament Assambleyası (AŞPA) arasında münasibətlərdə yaranmış gərginliyin yeni mərhələyə keçdiyini göstərdi. Dövlət başçısı bəyan etdi ki, Azərbaycanın Avropa Şurasından tam çıxması ölkə üçün ciddi nəticələr doğurmayacaq və bu məsələ artıq real müzakirə mövzusudur.
İlham Əliyev vurğulayıb:
“Azərbaycan Avropa Şurasından tamamilə çıxsa, ölkəmizdə bunu heç kim hiss etməyəcək. Yəni bizim üçün ciddi dəyişiklik olmayacaq, bəlkə də daha yaxşı olar.”
Prezident qeyd edib ki, Azərbaycan nə AŞPA, nə də Avropa Parlamenti ilə qarşıdurma yaratmaq niyyətində olmayıb. Lakin onun sözlərinə görə, hər iki qurum uzun illərdir ölkəyə qarşı əsassız və qərəzli yanaşma nümayiş etdirir.
Uzun illər davam edən narazılıq
Azərbaycan 2001-ci ildən Avropa Şurasının tamhüquqlu üzvüdür. Bu müddət ərzində rəsmi Bakı təşkilatla əməkdaşlıq etsə də, ölkədə AŞPA-nın qəbul etdiyi qərarların obyektivliyi ilə bağlı narazılıqlar dəfələrlə səsləndirilib.
Rəsmi mövqeyə görə, təşkilat Ermənistanın Azərbaycan torpaqlarını uzun illər işğal altında saxlamasına qarşı prinsipial addımlar atmayıb. Əksinə, müxtəlif dövrlərdə qəbul edilən qərarlarda Ermənistana daha loyal münasibət göstərildiyi bildirilib.
Azərbaycan tərəfi hesab edir ki, bəzi Avropa ölkələrində fəaliyyət göstərən erməni diasporu və lobbi qrupları bu yanaşmanın formalaşmasına təsir göstərib. Xüsusilə 44 günlük Vətən müharibəsindən sonra AŞPA ilə münasibətlər daha da gərginləşib.
2022-ci ilin sonlarında Şuşa-Xankəndi yolunda keçirilən ekoloji aksiyalar, daha sonra Qarabağda baş verən proseslər zamanı təşkilatın verdiyi bəyanatlar Bakıda qərəzli mövqe kimi qiymətləndirilib. Azərbaycanın suverenliyini tam bərpa etməsindən sonra isə münasibətlər daha da soyuyub.
2024-cü ilin əvvəlində AŞPA Azərbaycan nümayəndə heyətinin səlahiyyətlərini təsdiqləməkdən imtina etdi. Buna cavab olaraq Azərbaycan nümayəndə heyəti Assambleyadakı fəaliyyətini dayandırdı və əməkdaşlıq faktiki olaraq donduruldu.
Gərginlik davam edir
Son aylarda da AŞPA Azərbaycanda insan hüquqları ilə bağlı tənqidi bəyanatlar səsləndirib. Rəsmi Bakı isə bu yanaşmanın hüquqi deyil, siyasi motivlərlə formalaşdığını bildirir.
Azərbaycan hesab edir ki, təşkilat Cənubi Qafqazda dəyişən geosiyasi reallıqları, ölkənin regional təhlükəsizlikdə artan rolunu və Avropanın enerji təhlükəsizliyinə verdiyi töhfəni kifayət qədər nəzərə almır.
İlham Əliyev Şuşa Media Forumundakı çıxışında Qərbdə islamofobiyanın güclənməsi məsələsinə də toxunub. Prezident bildirib ki, bəzi beynəlxalq institutlar, o cümlədən Avropa Parlamenti və AŞPA İslam dininə qarşı mənfi stereotiplərin formalaşdırılmasına xidmət edən yanaşmalar sərgiləyirlər.
Onun sözlərinə görə:
“Təəssüf doğurur ki, Qərbdə bəzi siyasi dairələr, Avropa Parlamenti və Avropa Şurası Parlament Assambleyası kimi beynəlxalq institutlar islamofobiyanı təşviq edir, islamı ekstremizm və terrorla eyniləşdirməyə çalışır, dinimiz haqqında qərəzli təsəvvür formalaşdırırlar.”
Prezidentin fikrincə, islamofobiya sadəcə ayrı-seçkilik nümunəsi deyil, müxtəlif xalqlar və dinlər arasında qarşılıqlı anlaşmaya ciddi təhlükə yaradan tendensiyadır.
Mövcud vəziyyət fonunda Azərbaycanın Avropa Şurasından tam çıxması ehtimalı artıq açıq şəkildə gündəmə gətirilir. Rəsmi Bakı hesab edir ki, əgər təşkilat gələcəkdə də ikili standartlar və siyasi qərəz prinsipi ilə fəaliyyətini davam etdirərsə, münasibətlərin normallaşması daha da çətin olacaq.
Şuşadan səsləndirilən mesaj təkcə AŞPA-ya ünvanlanan sərt siyasi mövqe deyil, eyni zamanda beynəlxalq təşkilatları obyektiv, ədalətli və bərabər yanaşmaya çağıran açıq mesaj kimi dəyərləndirilir.
