Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, güclü Günəş qasırğaları insanlara birbaşa zərər verməsə də, müasir dünyanın asılı olduğu texnoloji sistemlər üçün ciddi risk yarada bilər. “Space Daily” nəşrinin yaydığı məlumata görə, xüsusilə böyük həcmdə plazmanın və maqnit sahəsinin kosmosa atıldığı koronal kütlə atılmaları Yerə çatdıqda qlobal infrastrukturda problemlər yarana bilər.
Mütəxəssislərin qiymətləndirməsinə görə, güclü geomaqnit fırtınaları aşağıdakı sahələrə təsir göstərə bilər:
- Elektrik ötürücü xətləri
- Yüksək gərginlikli transformatorlar
- Neft və qaz kəmərləri
- Dəmir yolu siqnal sistemləri
- Sualtı rabitə kabelləri
- Qitələrarası internet infrastrukturu
- Beynəlxalq kommunikasiya şəbəkələri
Alimlər bildirirlər ki, bu təsirlər maqnit sahəsindəki dəyişikliklər nəticəsində uzun metal konstruksiyalarda yaranan geomaqnit induksiyalı cərəyanlarla əlaqədardır. Bu cərəyanlar enerji sistemlərinə daxil olaraq avadanlıqların fəaliyyətində nasazlıqlar yarada bilər.
Qlobal rabitədə problemlər yarana bilər
“Space Daily”nin məlumatına əsasən, ən həssas sahələrdən biri qitələrarası əlaqələri təmin edən rabitə xətləridir. Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, son dərəcə güclü Günəş qasırğası beynəlxalq internet trafikində və kommunikasiya sistemlərində ciddi çətinliklər yarada bilər.
Bununla yanaşı, lokal və şəhərdaxili şəbəkələrin fəaliyyətini davam etdirmək ehtimalı daha yüksək qiymətləndirilir. Günəş qasırğalarının təsir gücü coğrafi mövqedən də asılıdır. Xüsusilə maqnit dalğalanmalarının daha intensiv müşahidə olunduğu və yer qabığının elektrik keçiriciliyinin zəif olduğu ərazilərdə risk səviyyəsi daha yüksək hesab edilir.
Məhz buna görə mütəxəssislər kosmik hava hadisələrinin daimi monitorinqinin enerji və rabitə təhlükəsizliyi baxımından vacib olduğunu vurğulayırlar.
