Avropa Komissiyasının məxfi hesabatına əsasən, 2025-ci ilin ilk rübündə Avropa İttifaqında ən çox sığınacaq müraciəti edən ölkə artıq Almaniya deyil. İllərdir lider mövqeyində olan bu ölkə bu dəfə yalnız üçüncü pillədə qərarlaşıb.
Yeni liderlər: Fransa və İspaniya ön sıralarda
- Fransa — 40 871 müraciət
- İspaniya — 39 318 müraciət
- Almaniya — 37 387 müraciət (ötən ilə nisbətən 41% azalma)
Ümumilikdə, 2025-ci ilin yanvar-mart ayları ərzində Aİ ölkələri, Norveç və İsveçrədə 210 641 müraciət qeydə alınıb ki, bu da əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 19% azalma deməkdir.
Kimlər sığınacaq axtarır?
Ən çox müraciət edənlər:
- Venesuela vətəndaşları
- Əfqanlar
- Suriyalılar
Qeyd olunmalıdır ki, suriyalıların müraciət sayı 56% azalsa da, onların yarıdan çoxu Almaniyaya ünvanlanır. Almaniyada sığınacaq istəyənlər arasında əfqanlar 16%, türklər 11% təşkil edir.
Ukraynalılar və digər ölkələrdən artım
Maraqlı tendensiya isə ukraynalılar (84% artım), çinlilər (87%) və hindlilər (56%) arasında müraciətlərin artmasıdır. Fransanın ukraynalılar üçün yeni prioritet ölkə kimi seçilməsi də diqqət çəkir.
Yaxın Şərqdəki vəziyyət Aİ-ni narahat edir
Avropa Komissiyası xəbərdarlıq edir ki, Türkiyədə siyasi qeyri-sabitlik, xüsusən İstanbul meri Əkrəm İmamoğlunun həbsi və Suriyada vəziyyətin pisləşməsi, qaçaqmalçı şəbəkələrinin fəallaşmasına səbəb ola bilər. Bu isə yeni miqrasiya dalğası ilə nəticələnə bilər.
Miqrasiya islahatı və mübahisələr
Aİ 2024-cü ilin yayında miqrasiya islahatlarını qəbul etsə də, 2026-cı ilə qədər yeni qaydaların tətbiqi planlaşdırılır. Lakin bəzi ölkələr buna qarşı çıxır. Macarıstan, 30 min nəfərlik miqrant düşərgələrinin üçdə birini qəbul etməli olduğu halda, düşərgə yaratmaqdan imtina edir.
Avropa işləri üzrə nazir Yanosh Boka bildirib:
“Biz düşərgələr qurmayacağıq. Seçicilərdən aldığımız mandat açıq və aydındır.”
Yeni sərhəd nəzarət sistemi: EES
Eyni zamanda, Entry-Exit System (EES) adlı yeni sistemin tətbiqi də gecikib. Bu sistem, Aİ-də daimi yaşamaq hüququ olmayan üçüncü ölkə vətəndaşlarının giriş-çıxışlarını avtomatik qeyd edəcək. Sistem Şengen zonasına daxil olan 24 ölkəni, eləcə də İsveçrə, Norveç, Lixtenşteyn və İslandiyanı əhatə edəcək.
Texniki problemlər səbəbindən gecikən EES sisteminin oktyabr ayından etibarən mərhələli şəkildə tətbiq olunması gözlənilir. Hələlik isə üçüncü ölkə vətəndaşlarının pasportlarına əllə möhür vurulması davam edəcək.
