Ad günü bir çox insan üçün sevinc və diqqət günü olsa da, hamı bu tarixə eyni hisslərlə yanaşmır. Bəzi insanlar bu günü qeyd etməməyə üstünlük verir, hətta yaxınlarından uzaq qalmağa çalışır. Mütəxəssislər bildirir ki, bu davranışın səbəbləri zahirdə göründüyündən daha dərindir.
“Birthday blues” nədir?
Psixologiyada “birthday blues” adlandırılan anlayış mövcuddur. Bu, ad günü ilə bağlı yaranan kədər, narahatlıq və ya emosional gərginlik vəziyyətini ifadə edir. Araşdırmalar göstərir ki, bəzi insanlar üçün bu gün daxili hesabat və emosional təzyiq dövrünə çevrilə bilər.
Bu hisslərin əsas səbəbləri belə izah olunur:
- insanın öz həyatını yenidən qiymətləndirməsi
- zamanın çox sürətlə keçdiyi hissi
- gözləntilərlə reallıq arasındakı fərq
- “bu gün xoşbəxt olmalısan” kimi sosial təzyiq
Psixoloq Marisa Franko qeyd edir ki, insanlar bəzən qeyd etməmək qərarını emosional məyusluqdan qorunmaq üçün verirlər: “Əsas məsələ tədbirin özü deyil, münasibətlərin dərinliyidir. Əgər bu hiss yoxdursa, insan həmin situasiyadan uzaqlaşmağa çalışır”.
Ad gününü qeyd etməməyin səbəbləri
Bu mövzuda iki əsas yanaşma mövcuddur. Bəziləri üçün bu, daxili müstəqilliyin göstəricisidir, digərləri üçün isə qoruyucu reaksiyadır.
Ən çox rast gəlinən səbəblər bunlardır:
- emosional müstəqillik və xarici təsdiqə ehtiyacın olmaması
- keçmişdə yaşanan məyusluqlar və gözləntilərin doğrulmaması
- uşaqlıq və yeniyetməlik dövründə mənfi təcrübələr
- formal və səmimiyyətsiz təbriklərdən narahatlıq
- yüksək diqqətdən qaçmaq istəyi
Uşaqlıq təcrübələri xüsusilə önəmlidir. Əgər ad günləri daha çox stress və ya diqqətsizliklə yadda qalıbsa, insan bu günü şüuraltı şəkildə mənfi emosiyalarla əlaqələndirə bilər.
Eyni zamanda, bir çox insanlar üçün standart və “məcburi” təbriklər də xoş deyil. Onlar üçün əsas olan səmimiyyət və real emosiyalardır. Sosial ritual kimi edilən təbriklər isə əksinə, daxili narahatlığı artırır.
Diqqət hər zaman xoş hiss yaratmır
Bəzi insanlar üçün diqqət mərkəzində olmaq çətin və yorucu prosesdir. Xüsusilə introvert və ya yüksək narahatlıq səviyyəsinə malik şəxslər üçün ad günü emosional baxımdan ağır keçə bilər. Bu insanlar üçün sakitlik və şəxsi məkan daha vacibdir.
Psixoloqlar bildirir ki, bəzi hallarda insanlar gözləntiləri azaltmaq üçün ad gününün əhəmiyyətini bilərəkdən aşağı salırlar. Bu, mümkün xəyal qırıqlığının qarşısını almağa yönəlmiş bir strategiyadır. Çünki gözlənti nə qədər azdırsa, məyusluq ehtimalı da bir o qədər aşağı olur.
Nəticə olaraq, ad gününə münasibət hər kəsdə fərqlidir və bu fərqlilik tamamilə normal sayılır. Kimsə bu günü böyük qeyd etməyi sevirsə, digəri onu sakit keçirməyə üstünlük verə bilər. Hər iki yanaşma şəxsi seçimdir və hörmətlə qarşılanmalıdır.
