İri investisiya fondlarının idarəçiləri gələn il qlobal iqtisadi aktivliyin güclənəcəyi ilə bağlı gözləntilərini əhəmiyyətli dərəcədə artırıblar. Portfel menecerləri arasında aparılan son sorğu göstərir ki, 2026-cı ildə dünya iqtisadiyyatının artım tempinin yüksələcəyinə inam əvvəlki dövrlərlə müqayisədə xeyli güclənib.
BofA sorğusunun nəticələri və gözləntilər
2025-ci ilin sonunda 569 milyard ABŞ dolları həcmində aktivi idarə edən 203 fond menecerinin iştirakı ilə keçirilən sorğu ümumi mənzərədə nikbinliyin artdığını ortaya qoyub. Respondentlər arasında qlobal ÜDM artımının sürətlənəcəyini gözləyənlərin payı, hələ də zəifləmə proqnozlaşdıranların sayını 18 faiz bəndi üstələyib. Bu səviyyədə optimizm portfel menecerləri arasında 2021-ci ilin avqustundan bəri ilk dəfə qeydə alınır.
Bazar iştirakçıları 2026-cı il üçün bazis ssenarilərinə yenidən baxaraq, əvvəlki aylarda daha çox səslənən “ticarət müharibələri ABŞ və dünya iqtisadiyyatını ləngidəcək” narahatlıqlarının özünü doğrultmadığını hesab edirlər. Son statistik məlumatlar həm qlobal, həm də aparıcı iqtisadiyyatlarda artımın davam etdiyini göstərdiyi üçün risk ssenarilərinin çəkisi nisbətən azalıb.
Mərkəzi bankların siyasəti və real artım dinamikası
İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf Təşkilatının hesablamalarına görə, 2025-ci ilin üçüncü rübündə G20 ölkələrində (ABŞ istisna olmaqla) iqtisadi artım rüblük ifadədə 0,7 faizdən 0,8 faizə yüksəlib. ABŞ Maliyyə Nazirliyinin qiymətləndirməsində üçüncü rübdə ölkənin ÜDM artımı ikinci rübün sonundakı 3,8 faizlə müqayisədə 2,7 faizə qədər zəifləsə də, bu geriləmə əsasən hökumət fəaliyyətinin qismən dayanması (şatdaun) amili ilə izah olunur.
Eyni zamanda, dünya tənzimləyicilərinin faiz dərəcələrini ardıcıl şəkildə azaltması investor əhvalını gücləndirən əsas amillərdən biri kimi göstərilir. Son iki il ərzində mərkəzi banklar cəmi təxminən 320 dəfə faiz endirimi qərarı veriblər ki, bu da son 25 ilin ən uzunmüddətli yumşaldıcı pul-kredit dövrlərindən biri hesab olunur. Mövcud faiz azaldılması mərhələsinin resessiya əlamətləri fonunda deyil, inflyasiyanın nisbətən nəzarət altında olduğu şəraitdə getməsi isə 2026-cı il üçün daha sabit artım ssenarisinə ümidləri artırır.
